Ρευματοειδής αρθρίτιδα, αξονική σπονδυλαρθρίτιδα και ρευματική πολυμυαλγία
Η αποκατάσταση στοχεύει στον πόνο, στη δυσκαμψία, στην κινητικότητα, στη μυϊκή αδυναμία και στην κόπωση. Οι ευρωπαϊκές συστάσεις αντιμετωπίζουν τη φυσική δραστηριότητα ως μέρος της συνήθους φροντίδας, και μεγάλες αναλύσεις υποστηρίζουν την οργανωμένη άσκηση για τη λειτουργία, τον πόνο και την κόπωση. Στη ρευματική πολυμυαλγία οι οδηγίες προτείνουν εξατομικευμένη άσκηση παράλληλα με την ιατρική θεραπεία.
Διαβάστε περισσότερα για τη σπονδυλαρθρίτιδα → · Ρευματική πολυμυαλγία →
Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ)
Η κόπωση, ο πόνος και η μειωμένη φυσική κατάσταση είναι συχνοί περιορισμοί. Ανάλυση τυχαιοποιημένων μελετών κατέγραψε βελτιώσεις στην κόπωση, στη φυσική λειτουργία, στην αερόβια ικανότητα και στον πόνο με προγράμματα άσκησης, που προσαρμόζονται στη φάση της νόσου και στις ιατρικές οδηγίες.
Διαβάστε περισσότερα για τα αυτοάνοσα νοσήματα →
Νόσος Crohn και φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου (IBD)
Η κόπωση και η μειωμένη φυσική κατάσταση μπορούν να γίνουν στόχοι αποκατάστασης. Διαφορετικές μορφές άσκησης έχουν βελτιώσει την ποιότητα ζωής και επιλεγμένα λειτουργικά αποτελέσματα, με προοδευτική δραστηριότητα που προσαρμόζεται στα συμπτώματα και στην πορεία της πάθησης.
Χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ)
Η πνευμονική αποκατάσταση έχει ιδιαίτερα ισχυρή τεκμηρίωση και υποστηρίζεται από την Αμερικανική Θωρακική Εταιρεία τόσο στη σταθερή ΧΑΠ όσο και μετά από νοσηλεία για παρόξυνση. Στόχος είναι λιγότερη δύσπνοια, καλύτερη ανοχή στην προσπάθεια και περισσότερη συμμετοχή στην καθημερινότητα. Ο βελονισμός, σε τυχαιοποιημένες μελέτες με εικονική εφαρμογή, συνδέθηκε με λιγότερη δύσπνοια μετά από προσπάθεια και μεγαλύτερη απόσταση βάδισης. Η έρευνα εξετάζει και την εφαρμογή ραδιοσυχνότητας στο διάφραγμα, με πρώτα ευρήματα για μεγαλύτερη κίνηση του διαφράγματος και καλύτερη έκπτυξη του θώρακα.
Διαβάστε περισσότερα για τις αναπνευστικές παθήσεις →
Άσθμα
Προγράμματα πνευμονικής αποκατάστασης που συνδυάζουν εκπαίδευση και άσκηση βελτίωσαν τον έλεγχο των συμπτωμάτων, την ικανότητα για άσκηση και την ποιότητα ζωής. Το πρόγραμμα προσαρμόζεται στην αναπνευστική εικόνα και στις οδηγίες της πνευμονολογικής ομάδας.
Βρογχεκτασία
Η φυσικοθεραπεία έχει ιδιαίτερο ρόλο στη διαχείριση των εκκρίσεων. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Πνευμονολογική Εταιρεία, οι τεχνικές καθαρισμού των αεραγωγών αυξάνουν την αποβολή πτυέλων, μειώνουν την επιβάρυνση από τον βήχα και βελτιώνουν την ποιότητα ζωής.
Διαβάστε περισσότερα για τη βρογχεκτασία →
Μετά από COVID και παρατεταμένη COVID (Long COVID)
Η επιστροφή στη δραστηριότητα χρειάζεται εξατομίκευση. Παρακολουθούμε τη δύσπνοια, την κόπωση και κυρίως πώς νιώθετε τις ώρες ή την επόμενη ημέρα μετά την προσπάθεια. Όταν υπάρχει μετα-εξασκησιακή επιδείνωση συμπτωμάτων, η πρόοδος οργανώνεται με πιο ήπιο ρυθμό και προσαρμογή της δραστηριότητας.
Διαβήτης
Οι οδηγίες της Αμερικανικής Διαβητολογικής Εταιρείας προτείνουν εξατομικευμένο πλάνο με αερόβια δραστηριότητα, ενδυνάμωση, ευλυγισία και ισορροπία. Η αποκατάσταση εστιάζει ιδιαίτερα όταν ο διαβήτης συνδέεται με μειωμένη δύναμη, αντοχή ή ισορροπία, και λαμβάνει υπόψη τη γλυκόζη και τα φάρμακά σας στον σχεδιασμό της άσκησης.
Διαβάστε περισσότερα για την περιφερική νευροπάθεια →
Οστεοπόρωση και οστική υγεία
Η ενδυνάμωση, η άσκηση με φόρτιση και η εξάσκηση της ισορροπίας αποτελούν μέρος των σύγχρονων συστάσεων, για δύναμη, καλύτερη στάση, σιγουριά στην κίνηση και λιγότερο κίνδυνο πτώσης. Το πρόγραμμα προσαρμόζεται στην οστική πυκνότητα, στο ιστορικό καταγμάτων και στις οδηγίες του γιατρού σας.
Οστεοπόρωση: άσκηση με ασφάλεια →
Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (IBS) και λειτουργική δυσκοιλιότητα
Εδώ ο βελονισμός έχει κλινικά δεδομένα για τη βαρύτητα των συμπτωμάτων και την ποιότητα ζωής. Νεότερη ανάλυση στο σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου βρήκε θετικά αποτελέσματα στα συνολικά συμπτώματα σε σύγκριση με βελονισμό σε μη θεραπευτικά σημεία.
Πώς δουλεύουμε
Η πρώτη αξιολόγηση ξεκινά από αυτό που σας δυσκολεύει περισσότερο σήμερα. Συζητάμε τη διάγνωση, την πορεία της πάθησης και τη φαρμακευτική αγωγή, και αξιολογούμε, ανάλογα με την περίπτωση, την κινητικότητα, τη δύναμη, την ισορροπία, τη βάδιση, την ανοχή στην προσπάθεια ή μια συγκεκριμένη δραστηριότητα, όπως η σκάλα ή η έγερση από καρέκλα. Η Σουζάνα Λουκογιαννάκη, φυσικοθεραπεύτρια κάνει την αξιολόγηση, σχεδιάζει το θεραπευτικό πλάνο και παρακολουθεί την πορεία σας με τον επανέλεγχο.
Η μέθοδος Human Kinetics: Αξιολόγηση → Προετοιμασία → Επανεκπαίδευση → Φόρτιση → Αυτονομία. Σε αρκετές χρόνιες παθήσεις το σημαντικότερο είναι να βρεθεί πόση δραστηριότητα ταιριάζει σήμερα, πώς κατανέμεται μέσα στην ημέρα και πότε μπορεί να αυξηθεί.
Δείτε αναλυτικά τη μέθοδο →
Ποιες παρεμβάσεις μπορούν να ενταχθούν στο πλάνο
Θεραπευτική άσκηση και κινησιοθεραπεία. Κινητικότητα, ενδυνάμωση, αντοχή και ισορροπία, με σταδιακή πρόοδο σύμφωνα με την ανταπόκριση. Είναι η βάση κάθε προγράμματος.
Αναπνευστική αποκατάσταση. Προοδευτική δραστηριότητα, ενδυνάμωση και, όπου υπάρχει ένδειξη, τεχνικές καθαρισμού των αεραγωγών και διαχείρισης των αναπνευστικών συμπτωμάτων.
HumanTecar®. Όταν ο στόχος είναι ο πόνος, η δυσκαμψία ή η καλύτερη ανοχή στην κίνηση, ώστε η άσκηση να γίνεται πιο άνετα. Περισσότερα →
Σύστημα αισθητικοκινητικής επανεκπαίδευσης, διαδραστικής ισορροπίας και οπτικής ανατροφοδότησης. Για μετρήσιμη εξάσκηση της ισορροπίας και της μεταφοράς βάρους.
Εστιασμένη νευρομυϊκή δόνηση (ViSS). Όταν υπάρχει συγκεκριμένος νευρομυϊκός ή λειτουργικός στόχος. Περισσότερα →
SCENAR–COSMODIC. Επιλεκτικά, για ανακούφιση ή ρύθμιση συμπτωμάτων, με επανέλεγχο της ανταπόκρισης. Περισσότερα →
Βελονισμός. Βιοϊατρικός, παραδοσιακός ή Kiiko Matsumoto Style (KMS), ανάλογα με τον στόχο: στη ΧΑΠ για τη δύσπνοια και την απόσταση βάδισης, στο σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου και στη λειτουργική δυσκοιλιότητα, και στη νόσο Crohn, με μικρότερες μελέτες για επιλεγμένα συμπτώματα και την ποιότητα ζωής, μαζί με τη γαστρεντερολογική παρακολούθηση. Περισσότερα →
Πώς ξέρουμε ότι προχωράμε
Η πρόοδος φαίνεται σε κάτι που έχει σημασία για τη ζωή σας: περισσότερα λεπτά περπατήματος, πιο άνετη σκάλα, ευκολότερη έγερση, μεγαλύτερη κινητικότητα, λιγότερη επιβάρυνση από την κόπωση ή περισσότερη συμμετοχή σε δραστηριότητες. Η φυσικοθεραπεία συμπληρώνει τη φαρμακευτική αγωγή και την ιατρική γνωμάτευση, και η φροντίδα προχωρά συντονισμένα με τον γιατρό σας.
Συχνές ερωτήσεις
Τι μπορεί να αλλάξει η αποκατάσταση σε ένα χρόνιο νόσημα;
Στοχεύει στην κίνηση, στη δύναμη, στην αντοχή, στην κόπωση, στη δύσπνοια, στην ισορροπία και στην καθημερινή δραστηριότητα. Την πορεία της ίδιας της νόσου την παρακολουθεί παράλληλα ο γιατρός σας.
Μπορώ να ασκούμαι όταν τα συμπτώματα αλλάζουν από ημέρα σε ημέρα;
Συχνά ναι, με προσαρμογή. Η ένταση και η ποσότητα ορίζονται από την πάθηση, τη φάση της και την ανταπόκρισή σας.
Τι γίνεται σε έξαρση ή παρόξυνση;
Το πρόγραμμα προσαρμόζεται στη βαρύτητα των συμπτωμάτων.
Τι γίνεται αν λαμβάνω φαρμακευτική αγωγή;
Η αγωγή συνεχίζεται σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού σας. Το ιστορικό και η λίστα φαρμάκων βοηθούν να οργανωθεί το πρόγραμμα με ασφάλεια.
Χρησιμοποιείτε HumanTecar, ViSS ή βελονισμό σε χρόνια νοσήματα;
Ναι, όταν υπάρχει συγκεκριμένος λειτουργικός ή συμπτωματικός στόχος και η επιλογή ταιριάζει στη δική σας κλινική εικόνα.
Τι χρειάζεται να φέρω στην πρώτη επίσκεψη;
Πρόσφατες γνωματεύσεις ή εξετάσεις για την πάθηση και ενημερωμένη λίστα φαρμάκων. Εξίσου χρήσιμο είναι να ξέρουμε ποια δραστηριότητα θέλετε περισσότερο να ξανακερδίσετε.
Το επόμενο βήμα
Πείτε μας ποια λειτουργία έχει περιοριστεί περισσότερο: η κίνηση, η αντοχή, η αναπνοή ή μια συγκεκριμένη δραστηριότητα. Από εκεί ξεκινά η αξιολόγηση και οργανώνεται το επόμενο βήμα.
Δείτε αναλυτικά την πρώτη επίσκεψη →
Επιστημονικές πηγές
Rochester CL, et al. Pulmonary Rehabilitation Guideline, American Thoracic Society. PubMed →
Φλεγμονώδεις αρθρίτιδες: φυσική δραστηριότητα. PubMed →
Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ): άσκηση. PubMed →
Βρογχεκτασία: τεχνικές καθαρισμού αεραγωγών. PubMed →
Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (IBS): βελονισμός σε σύγκριση με εφαρμογή σε μη θεραπευτικά σημεία. PubMed →
